حکمت القاب و اوصاف معصومین (علیهم السلام)

نوشته شده توسط موذن    بدون دیدگاه |

نه تنها عبادات، بلکه القاب و اوصاف معصومین (علیهم السلام) نیز حکمتی غیر از آن معانی ظاهری دارد. ما موظفیم این کلمات را بر زبان جاری کنیم؛ اما باید به دنبال این باشیم که باطن این کلمات و حکمت این عبارات و الفاظ چیست؟

شخصی از امام صادق (علیه السلام) سؤال کرد: چرا رسول خدا را ابوالقاسم می‏گویند؟ فرمود: برای اینکه آن حضرت فرزندی داشت به نام «قاسم» و چون پدر قاسم بود از این جهت به رسول خدا، «ابوالقاسم» می‏گفتند. راوی عرض کرد: این معنا را من می‏دانم؛ کمی روشنتر بیان کنید که چرا رسول خدا (صلی الله علیه و آله ) را ابوالقاسم می‏گویند؟ حضرت فرمود: چون علی‏ بن ابی‏طالب (علیه السلام) قسیم الجنّه والنّار است، «قاسم» است؛ یعنی قسمت‏ کنندهٴ بهشت و جهنم است. در قیامت آن حضرت به اذن خدا جهنمی‏ ها را به جهنم و بهشتی‏ ها را به بهشت فرا می‏خواند. پس علی (علیه السلام) قاسم است. و چون خداوند متعال علی‏ بن ابی‏طالب (علیه السلام) را در همان دوران کودکی به دامان پیامبر منتقل کرد و از همان طفولیت رسول خدا معلم و علی‏ بن ابی‏طالب (علیه السلام)شاگرد پیامبر بود و از آنجا که هر شاگردی فرزند استاد است و استاد حق پدری بر او دارد، پس د اوست. از این رو پیامبر را «ابوالقاسم» می‏نامند، این معنا و تفسیر برای ابوالقاسم از حکمت این کنیه است. و هر کسی نمی‏تواند بفهمد و معنا کند.

بنابراین، آنچه در تعبیرات معصومین (علیهم السلام) به عنوان الفاظ عبادات آمده این است که آن حضرات، به اندازهٴ فکر ما سخن گفته ‏اند، نه این که حکمت و حقیقت نماز همین باشد که ما می‏خوانیم؛ بلکه پشت پردهٴ این الفاظ و معانی و مفاهیم، حقایقی است. ولی اگر فکر را توسعه دادیم، آنگاه از پشت پرده و ماورای این الفاظ مطالب دیگری را هم کم و بیش می‏فهمیم. چون رسول خدا (صلی الله علیه و آله) فرمود: «إنّا معاشر الأنبیاء أُمرنا أن نکلّم الناس علی قدر عقولهم» ما موظفیم با مردم به اندازه فکر آنها سخن بگوییم. ولی هر کس به اندازه فکر خود می‏فهمد.

منبع :
حکمت عبادات  صفحه ۳۴ و ۳۵